Στα μόλις 16 της χρόνια, η Μεξικανή μαθήτρια Ángela Karime Venegas Hernández ανέπτυξε ένα πειραματικό σύστημα πυρόσβεσης που επιχειρεί να αντιμετωπίσει τις φλόγες χωρίς νερό, αφρό ή χημικές ουσίες.
Το Vortex Tech είναι ένα φορητό πρωτότυπο που χρησιμοποιεί ακουστικά κύματα χαμηλής συχνότητας για να διαταράξει τη διαδικασία καύσης και να σβήσει μικρές, εντοπισμένες φλόγες.
Πώς λειτουργεί;
Η συσκευή βασίζεται σε μια σχετικά διαφορετική προσέγγιση. Σύμφωνα με τις περιγραφές του πρωτοτύπου, ένας ηλεκτρονικός ταλαντωτής παράγει χαμηλή συχνότητα περίπου 30 Hz, η οποία ενισχύεται και μεταδίδεται μέσω ηχείου.
Τα ακουστικά κύματα προκαλούν έντονες μεταβολές στην κίνηση του αέρα μπροστά από τη συσκευή. Οι αναταράξεις αυτές επηρεάζουν τη φλόγα και μειώνουν την παροχή οξυγόνου που απαιτείται για να διατηρηθεί η καύση.
Έτσι, αντί να χρησιμοποιείται κάποιος κατασβεστικός παράγοντας, το Vortex Tech επιχειρεί να διαταράξει φυσικά τις συνθήκες που διατηρούν τη φλόγα.
Περισσότερες από 100 δοκιμές
Η Ángela εργάστηκε για περίπου έναν χρόνο πάνω στην ιδέα, κατασκευάζοντας διαφορετικές εκδόσεις του πρωτοτύπου και πραγματοποιώντας συνεχείς δοκιμές. Η δημόσια παρουσίαση αφορά την πέμπτη έκδοση του συστήματος.
Σύμφωνα με τις αναφορές για τις δοκιμές, έχουν πραγματοποιηθεί περισσότερες από 100 δοκιμές, ενώ οι μικρές φλόγες αναφέρεται ότι μπορούν να κατασβεστούν σε περίπου 5 έως 8 δευτερόλεπτα, σε αποστάσεις που φτάνουν περίπου τα 2 μέτρα.
Οι δοκιμές που έχουν παρουσιαστεί περιλαμβάνουν διαφορετικά είδη μικρών εστιών, μεταξύ άλλων ξύλο, εύφλεκτα υγρά, μαγειρικά λίπη και εξοπλισμό που απαιτεί ιδιαίτερη προσοχή λόγω της παρουσίας ηλεκτρονικών συσκευών.
Από ένα σχολικό project σε διεθνή διοργάνωση
Το Vortex Tech αναπτύχθηκε στο CETIS 78 της Altamira, στην πολιτεία Tamaulipas του Μεξικού, με τη συμμετοχή και την καθοδήγηση του συμβούλου της, José Arturo Hernández Muñoz.
Το project έχει καταχωριστεί ως «Sistema de supresión de incendios mediante ondas acústicas» και έχει λάβει διακρίσεις σε διαγωνισμούς επιστήμης και τεχνολογίας. Η Ángela κέρδισε την πρώτη θέση στην κατηγορία της στο ExpoCiencias Tamaulipas 2025 και στη συνέχεια απέσπασε ασημένια διάκριση σε εθνικό επίπεδο, μεταξύ εκατοντάδων συμμετοχών.
Οι διακρίσεις αυτές της έδωσαν την ευκαιρία να προχωρήσει σε διεθνή συμμετοχή στην Ινδονησία, όπου θα παρουσιάσει το Vortex Tech σε διεθνή διοργάνωση επιστήμης και εφευρέσεων.
Θα μπορούσε ο ήχος να αντικαταστήσει τους πυροσβεστήρες;
Όχι — τουλάχιστον όχι σε αυτό το στάδιο.
Το Vortex Tech παραμένει πειραματικό πρωτότυπο και οι δυνατότητές του έχουν μέχρι σήμερα παρουσιαστεί κυρίως σε μικρές, ελεγχόμενες φλόγες. Δεν αποτελεί πιστοποιημένο σύστημα πυρόσβεσης και δεν μπορεί να θεωρηθεί αντικατάσταση των συμβατικών πυροσβεστήρων ή των επαγγελματικών συστημάτων κατάσβεσης.
Η αξία του βρίσκεται περισσότερο στην ερευνητική ιδέα: στην προσπάθεια να χρησιμοποιηθούν ακουστικά κύματα και η ελεγχόμενη κίνηση του αέρα ως ένας διαφορετικός τρόπος αντιμετώπισης μικρών εστιών φωτιάς.
Μάλιστα, η ομάδα πίσω από το project εργάζεται ήδη πάνω σε μια αυτόματη έκδοση, η οποία θα μπορούσε να ενεργοποιείται όταν ανιχνεύει φλόγα.
Η ιστορία του Vortex Tech δείχνει κάτι ιδιαίτερα ενδιαφέρον για την επιστήμη και την τεχνολογία: πολλές φορές η καινοτομία ξεκινά όχι από την προσπάθεια να βελτιώσουμε λίγο μια υπάρχουσα λύση, αλλά από μια διαφορετική ερώτηση.
Κι αν, αντί για νερό ή χημικά, μπορούσαμε να χρησιμοποιήσουμε τον ίδιο τον αέρα και τον ήχο για να σταματήσουμε μια φλόγα;
